İran - Muta Nikahı ( Dini ve Resmi Fahişelik )

[kurtulush]

2007 yılı Haziran ayı içerisinde İran İçişleri Bakanı Mustafa Pur Muhammedi’nin, “Muta Nikahı” adıyla bilinen ve birkaç saatten birkaç aya kadar sürebilen geçici evliliğe onay vermesi, İran toplumunda “fahişelik” olarak kabul gören bu nikahın ve kadın istismarının yoğun olarak tartışılmasına yol açtı. Toplumsal muhalefetin çeşitli kanatlarından, insan hakları savunucularına ve bazı kadın milletvekillerine kadar karara dönük gelen itirazlara ise, Muhammedi, “İslam’ın, Allah’ın içine şehvet koyduğu 15 yaşındaki bir gence karşı umursamaz olması mümkün olabilir mi? sözleriyle yanıt vermişti.

***

Fahişelik: Kadınların Cinsel İstismarı ve İran İslam Cumhuriyeti’nde Cinselliğin Meşru Olarak Satılması

22 Ekim 2006

Günümüz İran’ında fahişelik en büyük toplumsal çarpıklıkların başında geliyor. Fahişelik hem gizli hem de en aleni biçimde ülke geneline yayılmış durumda. Eğer fahişeliği, kişinin bedeninin para ya da yaşamak için gerekli olan bir parça ekmek karşılığında satılması olarak düşünürsek, Başkent Tahran sokaklarında çalışan binlerce hayat kadınının varlığının, bu gerçeğin net bir tanımı olduğunu söyleyebiliriz. Sözde gizli kapaklı yaşanan bu fenomenin [fahişelik] her gece her sokak köşesinde cereyan ettiğine herkes şahit olabilir. Bu olay açık bir biçimde “cariyelik” ya da geçici nikâh olarak zaten tecrübe edilmektedir! Cariyeliğe [geçici nikâh] İslami rejim eliyle yaygınlık kazandırılıyor. Herkes fahişeliğin bu kadar yaygın olmasının asıl sebebinin yoksulluk olduğunu; insanı canından bezdiren bu yoksulluğun sebebinin de İran’daki kapitalist düzenin koruyucusu olan İslam cumhuriyeti olduğunu biliyor. İslam cumhuriyeti tarafından kollanan ve halka dayatılan hâkim ekonomik düzen nedeniyle yaşam koşulları, bilhassa yalnız anneler açısından fahişeliği tek pratik seçenek haline getirmiştir. Her geçen gün pek çok kadın, hayatta kalıp çocuklarını büyütmek amacıyla vücudunu satmayı tek alternatif olarak görüp fahişeliğe yönelmiştir. Ekonomik ve toplumsal koşulların kötüleşmesi, artan yoksulluk, büyüyen toplumsal gedikler ve günbegün artan işsizlik doğal olarak fahişeliğin yaygınlaşmasıyla sonuçlanmıştır.

Meşrulaştırılmış fahişelik demek olan cariyelik aleyhinde yapılan tüm resmi propagandaya rağmen, İslam cumhuriyeti rejimi, resmi geçici nikâh olmadan hayatta kalmak için bedenini satan kadınlara çok acımasız cezalar vermektedir. Rejim, bu kadınları cezalandırmak suretiyle fahişelik denen toplumsal illetle savaştığı izlenimi vermektedir. Bu toplumsal hastalığa rejimin verdiği yanıt gözaltılar, hapis, hatta bu talihsiz kadınları recmetmek olmuştur. Diğer bir taraftan rejim, kadınların yasal olarak fahişelik yapabildiği “iffet” evleri açarak bu karmaşık toplumsal konuya karşı bir kampanya başlattığını iddia etmektedir.

Çok değil kısa süre önce, köktenci fraksiyonun mensubu olan ve İran’ın yedinci dönem parlamenteri Fazıl Ali, hayat kadınlarına karşı yürütülen kampanyanın rotasını belirlemek için her türlü ilgili çevre ve bağlantıyı bir araya getirecek bir organizasyona ihtiyaç olduğunu belirtti. Mevcut toplumsal koşullar altında, geçici nikâhın fahişelik sorununa bir çözüm teşkil edebileceğini söyledi. “İffet” evlerinin, fahişelik sorununun bir kısmına çözüm getirebileceğini öne sürdü.

İslam cumhuriyetinin başında bulunanların alternatif olarak sunduğu bu “çözümlerin” yirmi yılı aşkın bir süredir neden sürekli başarısızlığa uğradığını ve fahişeliğin neden günbegün yayıldığını kendimize sormalıyız.

İran halkı geçmişte de, günümüzde de geçici nikâhı ahlaksız ve insanlık dışı bir hareket olarak görmüştür. İslam cumhuriyetinin suçlu rejiminin 1979’da iktidarı ele geçirmesinin ardından gerici ve dinci öğretiler yaygınlaşmış, geçici nikâh fikri de büyük oranda desteklenmiştir. Dahası, İran hukukunu şeriat doktrininin biçimlendirmesiyle geçici nikâh, medeni kanunun 1076, 1075 ve 1095. maddeleriyle meşruiyet kazanmıştır.



Fahişeliği engellemek üzere İslam cumhuriyetinin öne sürdüğü “çözüm”ü anlamak için geçici nikâhın manevi ve toplumsal yönlerine işaret eden“Ghoveh Bahe” [Cinsel Beceri] adındaki kitaptan alıntılar yapacağız. Böylece okuyucu, mevzuuyla ilgili bazı dini prensipleri ve kapitalist yöneticilerin kadınlar konusundaki insanlık dışı düşüncelerini daha iyi anlayacaktır.

Kitapta, geçici nikâhın “kişinin imanının eksiksiz hale gelmesi de dahil olmak üzere” birçok getirisi olduğundan bahsedilmektedir. Aşağıda sıralanan durumlarda cariyelik en iyi çözüm, en uygun harekettir:

• Erkeğin karısı hamile, hasta ya da adet dönemindeyse
• Erkeğin karısı kaba ve zalimse, erkek de onu boşayamadığı için bu durumdan kendini kurtaramıyorsa
• Erkek boşanma sürecine girmiş ve karısıyla yaşamaya devam ediyorsa
• Büyük cinsel istek duyan ancak günahkâr ya da zinacı diye damgalanmaktan çekindikleri için cinsel ilişki kuramayan gençler
• Erkek karısını kaybettiğinde ve çocukları ikinci evliliğe karşı çıktığında
• Tır şoförlüğü yapan, idari görevlerde bulunan ya da pazarlamacılık yapan erkekler
• Eşlerini kaybeden yaşlı erkeklerle orta yaşlı ya da yaşı ilerlemiş kadınlar için geçici evlilik münasiptir, onların zihnen ve manen huzura kavuşmalarını sağlar
• Geçici nikâh kültürünün toplumda yaygın hale gelmesi durumunda birçok toplumsal yara ve sorun ortadan kalkabilir; bu kültür yozlaşmaya ve namusu gölgeleyen hareketlere mani olur
• Maddi imkânı olan bir erkek, ihtiyaçlarını karşılayan erkeği olmayan bir kadınla komşuysa, erkek geçici nikâh yoluyla bahtsız kadının hem ekonomik hem de cinsel ihtiyacını karşılayabilir
• İnançlı, dini bütün, camiye giden, düzenli olarak Mekke’ye gidip hac görevini yerine getiren maddi gücü yerinde olan erkekler vardır. Bu tür erdemli ve hayırsever erkekler, ihtiyaçlarını karşılayan erkeği olmayan kadınların geçici nikâh yoluyla giderlerini karşılayarak toplumdaki yozlaşmanın ve yoksulluğun önüne geçmektedir
• Geçici nikâh, erkeğin duygusal ihtiyaçlarını karşılar. Kadınları seven bir erkek hiçbir zaman yeteri kadar şefkat, ilgi ve sevgi göremez. Bu yüzden geçici nikâhın cazip geldiği böyle bir erkek, farklı fiziksel ve ruhsal özellikteki kadınları görüp tecrübe de etmiş olacağından, kendi karısını daha namuslu bulur ve yasal eşini diğer tüm kadınlardan fazla sever
• Geçici nikâhın diğer karakteristik özelliği de erkeğin dul kadınla evlenebilmesidir. Böylece evli kadınlarla zina yapmayacaktır ve bu da ahlaki yozlaşmayı, evli erkek ve kadınlar arası zinayı önleyecektir. Elbette geçici nikâhın da kısaca değinilmesi gereken bazı kuralları vardır
• Geçici nikâh, çifti evlendirecek görevliye tasdik ettirilmelidir
• Erkeğin geçici nikâhla evlenebileceği kadın sayısında sınırlama yoktur
• Kiracı mantığıyla bir erkek binlerce kadınla evlenebilir. (Kastedilen kadının kiralanmasıdır)
• Geçici nikâhın bir şartı da paradır. Aylık 40-50 bin tuman (1000 tuman yaklaşık 1 dolar) ya da birkaç gün için belli bir miktar para öder
• Geçici nikâhın iki şartı vardır, ilki belli miktar para, diğeri de süredir.

Alıntı yaptığımız kitabın editörü İbrahim Avaze şöyle demiştir: Eğer erkek geçici nikâh kıyarsa ve bu evliliğin süresi dolarsa, başka bir erkek aynı kadınla geçici nikâh kıyabilir. Onun ardından başka bir erkek yine aynı kadınla nikâh kıyabilir. Eğer ilk erkek kadınla tekrar evlenirse, nikâhları helal sayılır. Çünkü söz konusu kadın özgür değildir, erkek onu kiralar, diğer bir deyişle erkeğin kölesidir.

• Geçici nikâhtan doğan çocuk kadına aittir, erkeğin çocuk üzerinde hiçbir sorumluluğu yoktur.
• Geçici nikâhta süre kısıtlaması yoktur: Bir-iki saat de sürebilir, bir-iki gün de.
• Geçici nikâh için Müslüman kadınların bulunmadığı durumlarda erkek, Yahudi, Hıristiyan ya da Zerdüşt bir kadınla evlenebilir.
• Cemiyeti tarafından tanınıp bilinen kadınlarla geçici nikâh kıymayın. Tanıdıklarından uzakta yaşayan bir kadınla geçici nikâh kıymakta hiçbir sakınca yoktur.
• Geçici nikâhta boşanmaya gerek yoktur, kadın mirasa hak kazanmaz.
• Fahişelik yaptığını ifşa etmemiş ve çevresi tarafından tanınmayan kadın fahişelerle geçici nikâh evladır. Kadın fahişeliğini ifşa etmiş olsa da önemli değildir, çünkü helal bir durum vardır.
• Eğer bir kadın geçici olarak bir erkekle nikâhlanmışsa ve evliliğin süresi bitmeden başka bir erkekle daha geçici nikâhı kıyılmışsa, durumu anlaması halinde ilk erkek kadına para ödemek mecburiyetinde değildir.
• Geçici nikâh için şahide gerek yoktur.
• Kararlaştırılan zaman süresince yanında kalması için erkeğin kadına bir miktar para ödemesi gerekmektedir.
• Eğer bundan zarar görecekse bakire kızla geçici evlilik nikâh iğrençtir.

Hiç şüphe yok ki kadınlar çaresizlikten ve yoksulluktan ötürü geçici nikâh gibi korkunç bir şeye razı geliyor.




Geçici nikâh toplumda pek çok zarara sebebiyet veriyor. Birkaçından bahsedersek:

• Cariyelik İran’da meşru bir eylem olsa da toplumsal açıdan ve kamuoyu nezdinde ahlaksız ve insanlık dışı olarak görülüyor. Böyle bir eyleme taraf olanlar itibarlarını kaybedip sosyal anlamda dışlanıyor ve hakir görülüyor.
• Her sene geçici nikâh yüzünden nüfusa kaydedilmemiş, uzun bir süre hatta belki de hiçbir zaman kaydedilmeyecek ve sırf bu yüzden sosyal kimlikten yoksun kalacak yüzlerce çocuk dünyaya geliyor. Konuyla ilgili kanunda da belirtildiği üzere, geçici evlilikten dünyaya gelen çocuklar, ebeveyn sorumluluğundan mahrum oluyor. Çünkü babaların çocuklar üzerinde hiçbir sorumluluğu yok.
• Sosyal Yardım Dairesi’nden alınan istatistiklere göre, Sosyal Yardım’ın bakımını üstlendiği 15.000 çocuğun %14.3’ünü geçici nikâhtan doğan çocuklar oluşturuyor.
• Diğer bir sorun da yasadışı ve gizli bir şekilde yapılan kürtajın artmasına ek olarak AIDS de dâhil olmak üzere, cinsel yolla bulaşan hastalıkların kadınlar arasında yaygınlaşmasıdır.
• Eski bir toplumsal olgu olan fahişeliğin kökleri, ekonomik düzendedir. En büyük sömürüye de kadınlar maruz kalır. Kapitalist ülkelerde insan köleliği pek çok yerde kendini gösterir, bedeni pazarlamak kapitalist düzenin yüzlerce sömürü şeklinden sadece biridir. Fahişelik yoluyla hayatını kazanmak, ekonomik sistemin içine derin bir şekilde kök salmış kimi unsurların yol açtığı bir olaydır. Bugünün iğrenç toplumsal koşullarında ve kitlelerin gittikçe artan yoksulluğunda, kadınların onurlarının nasıl ayaklar altına alındığına ve insani değerlerin istisnasız her gün nasıl çiğnendiğine şahit oluyoruz. Unutmayın, bu kadınlar işsizlik yüzünden çocuklarının aç kalmasına, ailesinin mağdur olmasına dayanamayan kadınlardır.

İnsanın insan tarafından sömürülmesinin en aşağılayıcı ve tüyler ürpertici şekli olan fahişeliğin yok edilebilmesi için, toplum tüm sosyal ve ekonomik yapılarında dönüşüme uğramalı; hâkim sınıf topyekûn ortadan kaldırılmalıdır. Ki bu da ancak devrim yoluyla başarılabilir.



[İran Halkın Fedaileri Gerillaları tarafından kullanılan bir afiş]

Mehrnoosh

22 Ekim 2006

[Kaynak: www.siahkal.com, Iranian People’s Fadaee Guerillas (İran Halkın Fedaileri Gerillaları)

Çeviri: Solun Doğusu]